Hướng dẫn cách sang chậu Bonsai

Trong bài viết này, Bí Kíp Bonsai sẽ chia sẻ với bạn kỹ thuật sang chậu Bonsai đúng cách, cùng những lưu ý quan trọng khi tiến hành sang chậu cho cây Bonsai tại nhà. Hãy cùng tham khảo để biết cách làm nhé.

Vì sao cần sang chậu Bonsai?

Lâu không sang chậu, cây bonsai sẽ bị hỏng. Một việc sang chậu sai kỹ thuật cũng có thể khiến cây yếu sinh trưởng kém. Đa phần nhà nào cũng có ít nhiều cây bonsai để trang trí ngoại thất hay nội thất. Vì vậy, việc giới thiệu kỹ thuật sang chậu là rất cần thiết. Dưới đây là một số mục đích của việc sang chậu Bonsai:

  • Bonsai trồng lâu năm, đất cứng, hất màu, và rễ cây ăn ra bám vào một lớp dày xung quanh thành chậu. Mùa hè nắng chiếu vào thành chậu có thể đốt nóng rễ phía trong, làm cây mất đất và dần chết. Buộc phải sang chậu để thay đất cho cây.
  • Ngoài mục đích trên, việc sang chậu còn để nhân giống.
  • Sửa bộ rễ, cắt bỏ rễ thừa, uốn nắn cho bộ rễ đẹp hơn, và nâng bộ rễ lên.
  • Thay đổi chậu, bể đang trồng sang một chậu, bể khác phù hợp với cây, làm tăng giá trị nghệ thuật của cây.
  • Thay đổi dáng thế cây cho ngoạn mục hơn dáng thể cũ.
  • Xử lý thoát nước ở những chậu bị tắc nước.

Tuy chậu có hình dạng ra sao, nó cũng không thể đáp ứng được sự phát triển của cây bonsai. Số lượng đất trong chậu không đủ cung cấp chất dinh dưỡng. Do đó, cần phải thay chậu mới để mở rộng không gian dinh dưỡng cho cây ngày càng lớn, đòi hỏi nhu cầu sống cao.

Dấu hiệu của một cây bonsai cần được sang chậu
Dấu hiệu của một cây bonsai cần được sang chậu – Ảnh: Internet

Kỹ thuật sang chậu Bonsai đúng cách

2.1 Tách cây ra khỏi chậu

Để tách cây ra khỏi chậu, tránh đào bới và tuyệt đối không được tóm gốc nhổ lên. Làm như vậy sẽ làm cây bị đứt hết rễ và chết. Nếu đất trong chậu xốp, bạn cần đặt chậu xuống nền đất mềm, hai tay cầm chặt miệng chậu nâng nghiêng chậu về phía trước, và đẩy đi giật lại nhanh nhiều lần. Cứ thế xoay các phía chậu để lay đất. Toàn bộ vùng đất sẽ tách rời khỏi thành chậu. Sau đó, bạn chỉ việc đổ cây ra, bầu cây vẫn còn nguyên vẹn. Nếu cây to, một người bê chậu đổ, một người đỡ cây.

Xem thêm  Blog

Tách cây ra khỏi chậu
Nếu đất quá chặt, lấy một que sắt đầu đánh dẹt chọc xung quanh thành chậu xuống tận đáy.

Sau đó, thao tác như trên. Ngoài ra, bạn cũng có thể dùng que đẩy toàn bộ vầng rễ qua lỗ thoát nước ở đáy chậu. Nếu vẫn không thành công, hãy tưới nước để cây ngấm hoàn toàn hoặc ngâm chìm chậu vào nước. Sau đó, đưa chậu cây ra để ráo nước rồi làm như đã nói ở trên, nhất định sẽ lấy được bầu cây ra dễ dàng.

Gặp chậu phình hông, miệng chậu nhỏ hơn dưới. Cây trồng lại lâu năm mà không thay chậu thì không thể áp dụng các biện pháp trên. Với những cây dễ sống, bạn có thể dùng dao xắn một rạch thẳng xuống tận đáy chậu, vòng theo miệng chậu rồi đổ ra. Với cây quý hoặc cây khó sống mà chậu không đáng giá, nên đập vỡ chậu để lấy cây.

Riêng địa lan không cho phép xọc, đào bới, hay xén vầng rễ, chỉ được tưới đẫm nước. Bạn tiếp tục làm cho rễ bong khỏi chậu rồi nhẹ nhàng lắc chậu đổ lan ra. Rễ lan to nhưng rất giòn, phải làm thật cẩn thận để không bị gãy.

2.2 Xử lí bộ rễ của cây

Nếu dưới đáy gốc cây có phần gỗ thừa quá dài, đó là dấu tích của đầu đoạn cành khi giâm sâu hơn lúc cắt cành. Và bầu càng to, đoạn gỗ thừa càng dài, cây không thể trồng được vào khay hay bể. Bạn dùng cưa sắc nhẹ nhàng cắt bỏ đi.

Khi thay chậu mới, chọn chậu có kích thước lớn hơn. Cũng đồng thời thay đất mới để cải thiện nhu cầu sống cho cây. Trong quá trình thay đất mới, bạn cũng có thể tháo gỡ bộ rễ, làm cho rễ dễ thở hơn trong đất tơi xốp mới, cũng như loại bỏ các rễ già thối rữa hoặc chết khô do bị chèn ép. Bộ rễ thoáng hơn trong đất mới sẽ hỗ trợ hiệu quả cho cây về nguồn thức ăn, nước, và không khí.

Xử lí bộ rễ khi sang chậu bonsai

2.3 Bao lâu thì cần sang chậu bonsai?

Khi thay đất, bạn có thể bổ sung thêm phân bón và các chất dinh dưỡng cần thiết. Bởi sau một thời gian, hàm lượng chất dinh dưỡng trong đất bị rễ hút hết. Đất trong chậu bị chai sạn lại, kết dính thành khối cứng ngăn cản sự thông thoát của nước và không khí.

Xem thêm  Blog

Số lần thay đất và đổi chậu tùy thuộc vào từng loại cây và yêu cầu thẩm mỹ của người trồng. Tuy nhiên, có thể nêu một số quy ước chung như sau:

  • Bonsai có rễ mọc khoẻ, chóng dài, hút nhiều nước thì nên thay đất một lần mỗi năm. Và tuỳ theo mức độ tăng trưởng của bộ rễ, chậm hơn và hút nước ít hơn, thì có thể thay đất mỗi 3-5 năm một lần (cây lá kim tăng trưởng chậm).
  • Những cây bonsai có rễ lồi lên mặt đất hoặc bám trên đá buông rễ xuống đất thì nên thay đất mới thường xuyên.
  • Trong quá trình thay đất, có thể thay chậu hoặc vài lần thay đất mới, phải thay chậu (5-7 năm) tuỳ thuộc vào độ lớn của cây, bộ rễ, và yêu cầu sống.

Thời gian thay đất và thay chậu tốt nhất là vào mùa mưa (ở các tỉnh phía Nam) và đầu mùa xuân (ở các tỉnh phía Bắc). Nếu cây có hoa nở vào mùa xuân, cần làm sớm hơn, lúc cây chớm có chồi nụ. Không nên thay đất vào mùa lạnh hay mùa cây đang ngủ (trạng thái tiềm sinh, ngừng tăng trưởng). Tuy nhiên, cần theo dõi từng cây cụ thể để thay đất cho thích hợp. Cây đã ở tuổi phát triển thành thục có sức chịu đựng cao khi bị thay đất, còn cây non hoặc vào già, cần chăm sóc kỹ trước và sau khi thay đất.

2.4 Chuẩn bị đất để sang chậu

  • Đối với các loại cây lá kim (thông, tùng, bách), thành phần đất bao gồm 70% đất thịt và 30% đất cát pha.
  • Đối với các loại cây lá rộng, sử dụng 60% đất thịt, 30% đất pha cát, và 10% lá mục nát.
  • Đất ở đáy chậu và ở mặt chậu cũng có tính chất cơ giới khác nhau. Đất đáy chậu có hạt thô hơn (đường kính 6-10mm), còn đất mặt chậu thì mịn hơn và được rây qua các lỗ nhỏ hơn.

2.5 Trồng cây vào chậu mới

Khi trồng cây vào chậu mới, hãy chọn chậu hoặc khay có màu sắc, hình dáng, và kích cỡ phù hợp với cây. Nếu chậu có nhiều lỗ thoát nước, càng tốt. Chuẩn bị sẵn đất đúng chủng loại và đảm bảo đất khô hoàn toàn. Quá trình trồng cây vào chậu rất cần phải có kiến thức. Đầu tiên, xử lí lỗ thoát nước. Với những cây dễ tính, chỉ cần đặt một mảnh sành lên lỗ là được.

Xem thêm  Blog

Trồng lại cây vào chậu
Nên chọn mảnh sành khi úp vào lỗ có độ kênh. Những cây yêu cầu phải thoát nước nhanh, cần kê cao mảnh sành lên một chút.

Sau đó, đặt một lớp xỉ than rắn chắc xuống đáy chậu, tiếp theo xếp lớp đất cục. Rồi đến phủ lớp đất tơi mới đặt cây vào. Xung quanh thành chậu cũng xếp đất cục to rồi nhỏ dần. Xung quanh bầu rễ, phải cho toàn đất màu.

Trên mặt chậu, cũng xếp một lớp đất cục to để chống nước xối và gây đóng váng mặt chậu. Thông thường, các cây khác không cần quá khắt khe như vậy. Bạn chỉ cần lưu ý là xung quanh bầu rễ phải luôn có đất màu.

Thông tin hữu ích: Vị trí của gốc cây trong chậu, độ cao thấp của gốc, độ nghiêng dáng thế cây đúng tầm, nên đặt cây, chèn tạm đất rồi ngắm 4 mặt, ngắm gần và ngắm từ xa để điều chỉnh. Bao giờ cây ở đúng vị trí đẹp nhất thì mới lấp đất.

Trồng bonsai vào chậu
Tra đất vào xung quanh bầu từ từ từng lớp, dùng que đầu tù xọc, rồi lắc chậu. Tiếp theo là tưới nước kiểu mưa rào cho đất len lỏi vào mọi ngóc ngách của rễ, không còn một lỗ hổng nào mới được.

Những cây như trà, đỗ quyên, địa lan có thể xếp những cục đất to cao trên mặt chậu. Các cây khác không nên đổ đất đầy khít miệng chậu. Bởi như vậy, khi tưới nước, nước sẽ không thấm vào chậu mà chảy ra ngoài. Ít nhất phải để rãnh chạy vòng theo miệng chậu để giữ được nước tưới. Nếu trời nắng, cần che hoặc để cây ở chỗ râm mát khoảng mười ngày.

Kết luận

Trên đây là kỹ thuật sang chậu cho cây Bonsai tại nhà. Nội dung bài viết được tổng hợp và biên soạn bởi Bí Kíp Bonsai. Hy vọng qua bài viết này, bạn đã biết cách sang chậu cho bonsai của mình an toàn và cây cũng khỏe mạnh hơn. Hãy thực hiện và chăm sóc cây thật cẩn thận nhé!

Để tìm hiểu thêm về Bí Kíp Bonsai, hãy truy cập tại đây.